در مورد بانک مرکزی در ویکی تابناک بیشتر بخوانید
 
 
کلیات

بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در تاریخ ۱۸ مرداد ماه ۱۳۳۹ تأسیس شد. برخی از وظایف بانک مرکزی عبارتند از: حفظ ارزش داخلی و خارجی پول ملی کشور، انتشار اسکناس و ضرب سکه‌های فلزی رایج کشور، تنظیم مقررات مربوط به معاملات ارزی و ریالی، نظارت بر صدور و ورود ارز و پول رایج کشور، تنظیم کننده نظام پولی و اعتباری کشور، نظارت بر بانک‌ها و مؤسسات اعتباری و...

رسالت اصلی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بر آن است که با اجرای سیاست‌های پولی و اعتباری شرایط مساعد برای پیشرفت اقتصادی کشور را فراهم سازد و در اجرای برنامه‌های مختلف اعم از برنامه‌های تثبیت و توسعه اقتصادی پشتیبان دولت باشد.

تاریخچه

نخستین بار اروپاییان در ۱۲۸۱/۱۸۶۴، تأسیس بانک را به وسیله ژان ساوالان فرانسوی، به میرزا محمودخان ناصرالملک پیشنهاد کردند. آنان در ۱۳۰۲/۱۸۸۵، برای یک کاسه شدن کلیه وجوهی که بین ایران و اروپا جریان داشت، تصمیم گرفتند با مشارکت سرمایه‌گذاران فرانسوی و بانک عثمانی، بانک ایران و افغانستان را تشکیل دهند، اما، چون فرانسویان به این سرمایه‌گذاری اطمینان نداشتند، این کار عملی نشد. سرانجام، انگلیسی‌ها موفق شدند که در ایران اولین بانک را تأسیس کنند.
 
ارکان بانک

براساس فصل سوم قانون پولی و بانکی کشور مصوب سال ۱۳۵۱ و آخرین اصلاحات آن، ارکان بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بخش هایی، چون مجمع عمومی، شورای پول و اعتبار، هیئت عامل، هیئت نظارت اندوخته اسکناس و هیئت نظار را شامل می‌شود.
 

ریاست بانک

ریاست بانک مرکزی ایران یکی از حساس‌ترین سمت‌های اقتصادی کشور است که در سال‌های گذشته افراد مختلفی را در این مقام دیده ایم. ابراهیم شیبانی در ۱۳۸۲، طهماسب مظاهری در ۱۳۸۶، محمود بهمنی در سال ۱۳۸۷، ولی اله سیف در ساال ۱۳۹۲ و عبدالناصر همتی در سال ۱۳۹۷ به این سمت منصوب شدند. عبدالناصر همتی اکنون رئیس بانک مرکزی است.
 

وظایف

براساس فصل دوم قانون پولی و بانکی کشور مصوب ۱۳۵۱ (و آخرین اصلاحات آن به صورت پانویس)، وظایف و اختیارات بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران به شرح زیر است:

بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران به عنوان تنظیمکننده نظام پولی و اعتباری کشور، موظف به انجام وظایف زیر می باشد:

الف- انتشار اسکناس و سکه‌های فلزی رایج کشور، طبق مقررات این قانون.
ب- نظارت بر بانک‌ها و مؤسسات اعتباری، طبق مقررات این قانون.
ج- تنظیم مقررات مربوط به معاملات ارزی و تعهد یا تضمین پرداخت‌های ارزی با تصویب شورای پول و اعتبار و همچنین نظارت بر معاملات ارزی.
د- نظارت بر معاملات طلا و تنظیم مقررات مربوط به این معاملات با تصویب هیئت وزیران.
ه- نظارت بر صدور و ورود پول رایج ایران و تنظیم مقررات مربوط به آن با تصویب شورای پول و اعتبار (۱).

همچنین بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران به عنوان بانکدار دولت، موظف به انجام وظایف زیر است:

الف- نگاهداری حساب‌های وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکت‌های دولتی و شهرداری‌ها و همچنین مؤسساتی که بیش از نصف سرمایه آن‌ها متعلق به وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و وابسته به دولت و شرکت‌های دولتی و یا شهرداری‌ها میباشند و انجام تمام عملیات بانکی آن‌ها در داخل و خارج از کشور (۲) و (۳).
ب- فروش و بازپرداخت اصل و بهره انواع اوراق قرضه دولتی و اسناد خزانه به عنوان عامل دولت و واگذاری این عاملیت به افراد و یا مؤسسات دیگر.
ج- نگاهداری تمام ذخائر ارزی و طلای کشور.
د- نگاهداری وجوه ریالی صندوق بینالمللی پول و بانک بینالمللی ترمیم و توسعه و شرکت مالی بینالمللی و مؤسسه بینالمللی توسعه و مؤسسات مشابه یا وابسته به این مؤسسات.
ه- انعقاد موافقتنامه پرداخت در اجرای قرارداد‌های پولی و مالی و بازرگانی و ترانزیتی بین دولت و سایر کشورها.

اختیارات

بر اساس ماده ۱۳ بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران دارای اختیارات زیر است.
۱ -دادن وام و اعتبار به وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی با مجوز قانونی.
۲ - تضمین تعهدات دولت و وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی با مجوز قانونی.
۳ - دادن وام و اعتبار و تضمین وام و اعتبارات اعطایی به شرکت‌های دولتی (۵) و شهرداری‌ها و همچنین به مؤسسات وابسته به دولت و شهرداری‌ها با تأمین کافی.
۴ - تنزیل مجدد برات‌ها و اسناد بازرگانی کوتاه مدت بانک‌ها (۶) و دادن اعتبار به بانک‌ها با تأمین کافی.
۵ - خرید و فروش اسناد خزانه و اوراق قرضه دولتی و اوراق قرضه صادر شده از طرف دولت‌های خارجی یا مؤسسات مالی بینالمللی معتبر.
۶ - خرید و فروش طلا و نقره.
۷ - افتتاح و نگاهداری حساب جاری نزد بانک‌های خارج و یا نگاهداری حساب بانک‌های داخل و خارج نزد خود و انجام تمام عملیات مجاز بانکی دیگر و تحصیل اعتبارات در داخل و خارج به حساب خود و یا به حساب بانک‌های داخل.

رسالت اصلی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بر آن است که با اجرای سیاست‌های پولی و اعتباری شرایط مساعد برای پیشرفت اقتصادی کشور را فراهم سازد و در اجرای برنامه‌های مختلف اعم از برنامه‌های تثبیت و توسعه اقتصادی پشتیبان دولت باشد.

در این راه حفظ ثبات ارزش پول و تعادل موازنه پرداخت‌ها به همراه رشد مدوام اقتصادی از طریق اجرای سیاست‌های پولی از اهداف مهم آن به شمار میرود.
 
سیاست پولی بعد از انقلاب


مهم‌ترین ابزار‌های سیاست پولی که در دوره بعد از انقلاب اسلامی مورد استفاده قرار گرفته‌اند عبارت اند از:
نرخ‌های ذخیره قانونی که ابزار مؤثری بوده، اما انعطاف‌پذیری بالایی ندارد.
عملیات بازار باز که از سال ۱۳۷۹ از طریق اوراق مشارکت بانک مرکزی مورد استفاده قرار گرفته‌است.
تعیین نرخ سود سپرد ه‌ها و وام دهی توسط دولت و مجلس که تأکید بیشتر بر نرخ وام دهی بانک‌ها بوده‌است.
سیاست تعیین سقف اعتباری؛ هرچند که این سیاست در طول برنامه سوم کنار گذاشته شد، اما در برنامه چهارم به شدت مورد توجه دولت بوده‌است.
سپرده ویژه بانک‌ها نزد بانک مرکزی که به دلیل نامناسب بودن نرخ بازدهی آن مؤثر نبوده‌است.
تعیین نرخ ارز توسط بانک مرکزی.
 
نشان بانک مرکزی

نشان یا آرم، هویت یک سازمان را نشان مى دهد و براى اینکه مخاطبان بتوانند سازمان و جایگاه آن را به راحتى تشخیص دهند از نشان استفاده مى شود. نشان هر سازمانى براى اینکه با دیگر سازمان‌ها متفاوت باشد داراى ویژگى هاى منحصر به فرد است و از قواعد و روش هاى خاصى تبعیت مى کند. کتابچه نشان بانک مرکزى با هدف رعایت ویژگى هاى مختلف نشان این بانک منتشر مى شود تا با استفاده از قواعد این کتاب، استفاده سلیقه اى از عناصر نشان به حداقل رسد و یک شکلى آن رعایت شود.

در مورد بانک مرکزی در ویکی تابناک بیشتر بخوانید

مدیرکل مقررات بانک مرکزی از تاکید دوباره سیاستگذار پولی بر... با مهر با تاکید بر اینکه بانک مرکزی در چندین... گفت هیچیک از بانک ها اجازه تخطی از این بخشنامه... انتظامی ارسال خواهد شد سه بخشنامه بانک مرکزی برای عدم...
کد خبر: ۹۶۹۳۶۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۱۲


جلسه هیئت عامل بانک مرکزی همزمان با روز جمهوری اسلامی... نظارتی در مدیریت کل اعتباری بانک مرکزی تصمیم گیری شد...
به گزارش فارس به نقل از بانک مرکزی پیمان قربانی... معاون اقتصادی این بانک ضمن تبریک روز جمهوری اسلامی گفت... هیئت عامل بانک مرکزی در جلسه ای محورهایی زیر را... گرفته شده برای اعطا توسط شبکه بانکی با حمایت و...
کد خبر: ۹۶۹۳۵۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۱۲


شعب بانکی مصوبات را جدی نمی گیرند و اگرچه دولت...
از این مصوبات حمایت از وام گیرندگان از نظام بانکی... از بخش های مختلف نظام بانکی وام های قرض الحسنه... خود که نظام بانکی را درگیر می کرد تلاش کرد... چراکه بسیاری از شعب بانکی همچون جزیره هایی عمل می...
کد خبر: ۹۶۹۰۰۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۱۱


بانک مرکزی خبر منتشره از سوی یک خبرگزاری دولتی مبنی... بر پیگیری و تماس با بانک مرکزی در خصوص پول...
به گزارش تابناک به نقل از روابط عمومی بانک مرکزی... اعلام کرد هیچ تماسی از طرف منابع مطلع در بانک... مرکزی با خبرگزاری انجام نگرفته است و هیچ گونه اظهار... خبرگزاری در اطلاعیه بانک مرکزی درج شده است این خبرگزاری...
کد خبر: ۹۶۸۹۵۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۱۰


به دلیل تحریم های بانکی آمریکا دچار مشکلاتی برای خرید... ویروس لغو کند در همین راستا بانک مرکزی اکنون در... در خارج از کشور است و رئیس کل بانک مرکزی... ایران و پیگیری آزادسازی منابع ارزی بانک مرکزی ایران که...
کد خبر: ۹۶۸۹۲۵    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۱۰


به گزارش « تابناک» به نقل از خبرگزاری آناتولی بانک... مرکزی ترکیه در بیانیه ای اعلام کرد حجم ذخایر طلا... یافته است به گفته بانک مرکزی ترکیه ۷۵ ۸ میلیارد... ملی این کشور شد بانک مرکزی مجبور شد بخش بزرگی...
کد خبر: ۹۶۸۷۶۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۱۰


اقتصاد سازمان برنامه و بانک مرکزی ابلاغ شد که بر... بودجه کشور - بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران هیئت وزیران... اعتباری به بانک های عامل معرفی نماید تبصره- کلیه بانک... به حساب سرپرست خانوار واریز می نمایند به عنوان بانک...
کد خبر: ۹۶۸۶۸۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۹


جزئیات اعطای تسهیلات به کسب و کارهای آسیب دیده از شیوع ویروس کرونا
همتی امروز در دیدار با مدیران عامل بانک ها به...
رئیس کل بانک مرکزی در جمع مدیران عامل بانک ها... و موسسات اعتباری بر مشارکت فعال بانک ها در اجرای... همتی صبح امروز در دیدار با مدیران عامل بانک ها... ضمن قدردانی از زحمات کارکنان شبکه بانکی کشور و با...
کد خبر: ۹۶۸۶۵۹    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۹


است که همچنان صرافی ملی و دیگر صرافی های بانکی...
است که همچنان صرافی ملی و دیگر صرافی های بانکی... که بانک های دولتی و خصوصی طبق اطلاع رسانی قبلی... مشغول خدمت رسانی هستند عدم فعالیت صرافی های بانکی در... نهم فروردین ماه 99 بازار ارز با وجود فعالیت بانک...
کد خبر: ۹۶۸۶۱۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۹


برداشتن محدودیت ها برای انتقال منابع ارزی بانک مرکزی برای...
رئیس کل بانک مرکزی به شرح زیر است این روزها... و فوری مسئولان است بانک مرکزی در ادامه رویکرد فعال... منابع ارزی بانک مرکزی ایران که به ناحق و با... محدودیت ها برای انتقال منابع ارزی بانک مرکزی برای تداوم...
کد خبر: ۹۶۸۴۳۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۸


پاسخ همتی به شبهه دشمنان نظام:
رئیس کل بانک مرکزی در پاسخ به این شبهه که...
و تلاش جدی و فوری مسئولان است رئیس کل بانک... مرکزی در این یادداشت آورده است بانک مرکزی در ادامه... شده و آورده است آزادسازی منابع ارزی بانک مرکزی ایران... کل بانک مرکزی پیگیری ها هم در خصوص آزادسازی منابع...
کد خبر: ۹۶۸۴۲۶    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۸


نرخ رسمی ۱۳ ارز کاهش یافت
بانک مرکزی نرخ ۴۷ ارز را برای امروز اعلام کرد... به گزارش مهر بر اساس اعلام بانک مرکزی هر دلار...
کد خبر: ۹۶۸۳۰۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۷


رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرد به بخش های اقتصادی... تسهیلات بانکی با نرخ سود ۱۲ درصد اعطا می شود... اعطای تسهیلات بانکی دو ساله بانکی با نرخ ترجیحی ۱۲...
کد خبر: ۹۶۸۳۰۰    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۷


تابناک اقتصادی بررسی می‌کند؛
بانکی به حیات کسب وکار ها گره خورده و سال... بانک ها نیز نخواهد چرخید ...
شبکه بانکی را می طلبد لذا یکی از نهادهایی که... کارها بشتابد بانک مرکزی بود عبدالناصر همتی رئیس کل بانک... مرکزی طی یادداشتی در مورخه 11 اسفند ماه 1398 گفت... باشد به مدیران بانک ها توصیه می کنم شرایط امروز...
کد خبر: ۹۶۸۲۷۲    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۷


رئیس جمهور در جلسه ستاد اقتصادی دولت به منظور بررسی آثار شیوع کرونا:
شاءالله بانک مرکزی با همکاری بانکها این اقدام را انجام...
کد خبر: ۹۶۸۲۶۸    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۷


رییس کل بانک مرکزی گفت با تلاش های وزارت امور... خارجه و بانک مرکزی احتمال آزاد شدن بخشی از منابع...
رییس کل بانک مرکزی ادامه داد امیداوریم بتوانیم از این... کارشناسان بانک مرکزی اعلام کرده ایم که پیگیری کنند تا... بانک مرکزی افزود سال گذشته ۱۵میلیارد دلار دارو و کالای... به بانک های متخلف همتی با تذکر به بانک ها...
کد خبر: ۹۶۸۰۴۴    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۶


در پی اعلام بانک مرکزی فدرال آمریکا برای اجرایی کردن...
در بازار جهانی اعلام بانک مرکزی فدرال آمریکا برای ترزیق... از آنکه بانک مرکزی فدرال آمریکا از اجرای سیاست محرک...
کد خبر: ۹۶۷۹۲۹    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۵


سی پس از آن که کشورها و بانک های مرکزی... است پس از آن که بانک مرکزی آمریکا اعلام کرد...
کد خبر: ۹۶۷۸۲۷    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۵


در حالی که امروز صرافی های بانکی و مجاز سطح... کشور تعطیل بوذند بانک مرکزی نرخ رسمی ۴۷ ارز را...
در حالی که امروز صرافی های بانکی و مجاز سطح... کشور تعطیل بوذند بانک مرکزی نرخ رسمی ۴۷ ارز را... اقتصادی بر اساس اعلام بانک مرکزی هر دلار آمریکا برای...
کد خبر: ۹۶۷۸۲۵    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۵


با اعلام اقدامات جدید بانک مرکزی آمریکا دلار در مسیر... اوراق قرضه به میزان نامحدود خبر داد بسیاری از بانک... های مرکزی دیگر نیز در سراسر جهان دست به اقدام... ارز در بانک ملی استرالیا گفت عکس العمل فدرال رزرو...
کد خبر: ۹۶۷۸۲۱    تاریخ انتشار : ۱۳۹۹/۰۱/۰۵


tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv
tabnak-adv